تحلیل رابطه متن و تصویر در کتاب قابوسنامه با رویکرد ترامتنیت ژنت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه هنر

10.22075/aaj.2023.27950.1162

چکیده

هیچ اثری به صورت خود‌انگیخته خلق نمی‌شود بلکه همواره نشانه‌هایی از حضور الگوهایی فراگیر در بطن خود دارد که در شکل‌گیری آن مؤثر بوده است. بسیاری از آثار تصویری که در کنار یک متن نوشتاری ظاهر می‌شوند علاوه بر پیش‌انگاشته-هایی از نمونه‌های تصویری پیشین، بسیاری از جنبه‌های خلاقانه خود را از شاخصه‌های متنی می‌گیرند که به آن تعلق دارند. در این زمینه، علاوه بر مبانی تاریخی و اجتماعی اثر و نیز مضامین محصور در محتویات نوشتار، شیوه اجرای متون نوشتاری و تصویری نیز می‌تواند بر هم تأثیر بگذارد که پیوند عمیقشان را درپی دارد. بررسی این ارتباطات که در حوزه هنر و ادبیات به مطالعات بینا‌متنی تعبیر می‌شود، راهی است برای شناخت رابطه بینانشانه‌ای دو نظام نوشتاری و تصویری یک اثر که به عینه در کتاب قابوسنامه قابل مشاهده می‌باشد؛ در این کتاب که نوشته و تصاویرش در کنار یکدیگر و در یک همبستگی ویژه و با یک رویکرد محلی و منطقه‌ای خلق شده‌اند، از جمله آثاری است که بارها از نظر مضمون و نوع تصویرگری مورد مداقه قرار گرفته است اما هنوز ابهاماتی در شناخت دقیق متن و تصویر وجود دارد. همین امر ضرورت انجام این پژوهش را فراهم می‌آورد به‌طوری‌که با فرض بر این‌که متن و تصویر کتاب قابوسنامه توسط یک نفر خلق شدند به تطبیق دو نظام نوشتاری و تصویری آن و ارزیابی اشتراکاتش با یکدیگر با هدف دستیابی به یک گفتمان واحد می‌پردازد. در این روند از روش بیش‌متنیت به عنوان زیرمجموعه‌ای از مطالعات گسترده ژنت با عنوان ترامتنیت استفاده می‌شود و نتیجه حاصل از این قرابت ساختاری، حاکی از آن است که بسیاری از جنبه‌های خلاقانه موجود در نوشتار و تصویر مشابه است و شباهت عمیق بینشان حاکی از محلی و اجتماعی بودن اثر از نظر واحد بودن هنرمند خطاط و تصویرگر و یگانگی سبک هنری، بدون محدودیت‌های حاکم شده از سوی حامی هنری است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of the relationship between text and image in the book Qaboosnameh with Gennett's transtextuality approach

نویسنده [English]

  • Fatemeh Nasiri
university of art
چکیده [English]

No work is created spontaneously, but always has signs and features of the presence of pervasive patterns in its interior that have been effective in its formation. Many visual works that appear next to a written text, in addition to preconceptions of previous visual examples, take many of their creative aspects from the textual features they belong to. In this context, the way the written text is performed can also affect the visual text itself. Investigating these connections, which are interpreted as intertextual studies in the field of art and literature, is a suitable method to understand the intertextual relationship between two written and visual systems in a work. In this book, whose writing and images were created together and in a special solidarity and with a local and regional approach, it is one of the works that has been studied many times in terms of the theme and type of illustration And its image characteristics have been reviewed and expressed from different aspects but there are still uncertainties in its exact recognition. There is text and image. This makes it necessary to carry out this research, so that assuming that the text and image of Qabusnameh were created by the same person, to match its two written and visual systems and to evaluate their commonalities with each other with the aim of achieving a single discourse. In this process, the multitextual method is used as a subset of Genet's extensive studies called Transtextuality. And the result of this structural affinity indicates that many creative aspects in writing and image are similar.
And the deep similarity between them indicates that the work is local and social in terms of the unity of the calligrapher and illustrator and the unity of the artistic style, without the restrictions imposed by the artistic patron.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Qaboos-name
  • text
  • image
  • Genette
  • Kristeva
  • تاریخ دریافت: 07 مرداد 1401
  • تاریخ بازنگری: 16 دی 1401
  • تاریخ پذیرش: 01 بهمن 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 01 بهمن 1401